Dấu hỏi và dấu ngã

Trong từ láy (từ gồm hai âm tiết láy nhau) tiếng Việt, 6 thanh điệu chia thành 2 nhóm: nhóm "bổng" (ngang/không dấu, sắc, hỏi) và nhóm "trầm" (huyền, nặng, ngã). Nếu một âm tiết trong từ láy mang thanh thuộc nhóm bổng, âm tiết còn lại (nếu cần hỏi/ngã) thường cũng thuộc nhóm bổng — tức dấu hỏi. Nếu âm tiết kia thuộc nhóm trầm, âm tiết cần xác định thường mang dấu ngã.

Không. Mẹo bổng-trầm chủ yếu đúng với từ láy thuần Việt — không áp dụng đáng tin cậy cho từ Hán Việt (từ vay mượn gốc Hán), nhóm từ này phải nhớ chính tả riêng từng từ.

Không, đây chỉ là mẹo ghi nhớ (dựa trên quy luật hài thanh trong từ láy thuần Việt), không phải luật chính tả tuyệt đối áp dụng cho mọi trường hợp. Với các từ không tuân theo mẹo này, cách duy nhất là ghi nhớ chính tả trực tiếp.

Có, tiếng Việt có câu vè dân gian quen thuộc giúp nhớ nhóm thanh điệu bổng-trầm, thường được dạy trong nhà trường như một công cụ ghi nhớ trực quan — dù cách diễn đạt câu vè có thể khác nhau tùy vùng miền hoặc sách giáo khoa.